Moederganzen met een hele rij mini-gansjes

Woensdagmiddag. Sinds de herfstvakantie staat er na schooltijd een vast onderdeel op het programma: avi-lezen met kinderen uit groep 4, die een beetje achterblijven met lezen. Het is een groepje van acht, vijf meiden en drie jongens, en elke woensdagmiddag lopen vriendin M. en ik vanuit school als moederganzen met een héééle rij mini-gansjes richting haar huis. Daar nuttigen de kinderen hun meegebrachte lunch en stouwen wij snel een bolletje weg, terwijl we ondertussen uit onze ooghoeken de bewegingen in de zithoek in de gaten houden en hier en daar een kind uit de gordijnen plukken. Onze eigen jongens zijn helaas ook maar al te vaak de boosdoeners als het om klimmende apen gaat.

Ze vinden het gezellig met elkaar en met al het onbekende speelgoed. Ze vinden het helemáál niet gezellig om te lezen. Als het even kan zoeken ze een reden om niet mee te hoeven doen (juf, ik moet zo nodig plassen) of om zich te laten afleiden (juf, zij kíjkt steeds naar mij en dat vind ik niet leuk). Inmiddels ben ik geroutineerd genoeg om de tafel waar we aan zitten voordat we gaan lezen helemaal leeg te maken, helemaal! Er mag geen paperclipje of half draadje meer liggen, want een paperclipje wordt een instrument om een ander mee te prikken, een half draadje wordt een superinteressant item om in de haren te vlechten. En ik kan het ze ook niet kwalijk nemen hoor. Wie heeft nou zin om op zijn vrije woensdagmiddag wéér een boekje te moeten lezen? Maar voor sommigen kan het net het verschil maken om over te gaan naar groep 5, en dus blijven ze trouw komen. En we proberen het lezen op te leuken met kleine spelletjes en wedstrijdjes, en we stellen af en toe een vraag tussendoor of zingen met zijn allen hardop een rijmpje. Zo komen we de tijd wel door.

Vandaag zouden we het een beetje anders doen, hadden we bedacht. Het is deze week voorleesweek in Rotterdam. Als je daar aan meedeed en zou voorlezen aan een groep kinderen uit je buurt mocht je van tevoren voor een klein budget boeken kopen in de grote kinderboekenwinkel in de stad. We lezen na het avi-lezen altijd even voor, maar bij wijze van verassing zouden we deze woensdag extra lang voorlezen.
Afgelopen zaterdag deed ik het voorbereidende werk en dook ik de kinderboekenwinkel in. Beslist geen straf, zeker niet. Maar ik kan me niet herinneren dat ik ooit zo lang heb lopen aarzelen voordat ik wist met welke boeken ik naar de kassa zou gaan. Mijn eigen kinderen zijn dol op voorlezen, die kunnen nog geïnteresseerd kijken als ik voorlees wat er op de verpakking van de wc-rollen staat. En ik weet dus precies wat ze leuk vinden. Maar ons leesgroepje, dat is echt andere koek. We moeten hard werken om hun aandacht vast te houden tijdens het voorlezen, ik verbaas me soms zelf over de acteertalenten die we aan de dag leggen om ze maar bij het verhaal te houden.

Waarom vinden deze kinderen voorlezen veel minder leuk? Ik kan een paar redenen bedenken. Ten eerste de taal; het zijn bijna allemaal kinderen die thuis een andere taal spreken, soms zelfs twéé andere talen. “Lees maar” zei ik vandaag tegen een van de meiden, en een ander meisje herhaalde het in het Arabisch. En toen ik vroeg of de anderen het ook in hun thuis-taal wilden zeggen hoorden we “lees dan” in in het Turks, in het Roemeens en in het Portugees. Hun Nederlands is prima, maar dat betekent niet dat ze álle woorden kennen.
Een tweede reden is concentratie; ze lijken er helemaal op geconditioneerd om zodra het woordje ‘lezen’ valt met hun ogen te draaien, hun hoofd op hun armen te leggen of achterstevoren op hun stoel te gaan zitten. Lezen is voor hen meer een technische oefening dan het aanzetten van je fantasie. En dan ook nog een saaie technische oefening. Gaap!

De boeken die ik uiteindelijk in mijn tas stopte waren ‘Het boek zonder tekeningen‘ en ‘Het Gouden Boek voor jongens‘. Van thuis nam ik ook nog ‘de slak en de walvis‘ mee. We namen vanmiddag een kwartiertje voor het avi-lezen en sloegen toen de voorleesboeken open. Het zonnetje scheen lekker warm op het glas en al snel zag ik verlangende blikken naar buiten trekken. Maar we hielden vol, voorlezen zouden we. En na het nodige duw- en trekwerk om ze allemaal op de bank te krijgen, én de nodige waarschuwingen, zaten ze dan eindelijk braaf te luisteren. Het duurde even voor het kwartje landde bij ‘Het boek zonder tekeningen’*, maar toen ze het eenmaal doorhadden werd er gelukkig erg hard gelachen. Naar ‘de slak en de walvis’ werd behoorlijk ademloos geluisterd, en het laatste verhaal dat we ze voorschotelden was ‘Sambo’ uit het Gouden Boekje. Oef, daar moesten we wel weer even ons best voor doen. Ik had het laatste woord nog niet uitgesproken of het eerste kind stond al bij de buitendeur, klaar om de tuin in te sprinten zodra het sein op groen stond. En toen lieten we die gekooide apen maar gaan, naar buiten. De boeken bleven achter op de bank, de twee ganzenmoeders ook, hijgend en met hun tong op de knieën.

*Het boek zonder tekeningen was begin dit jaar een beetje een hype, maar het is dan ook wel erg leuk. Op dit filmpje krijg je een goede indruk van het verhaal en de reactie van de kinderen. Na vanmiddag ons leesclubje ermee vermaakt te hebben, heb ik hem vanavond ook voorgelezen aan Mat en Mels en die lagen te schuddebuiken op bed. Hij moest meteen nog een keer. Maar, zei Mat, je moet alléén die dingen voorlezen die raar zijn en niet al dat gepraat tussendoor. Aye aye, kaptein.

  2 comments for “Moederganzen met een hele rij mini-gansjes

  1. Hanneke
    11 jun ’15 at 11:01

    Pet je af, hoor! Ik moet me soms echt naar school slepen op donderdagmiddag om te gaan Avi-lezen. Het is maar 30 min, maar het moet soms vanuit m’n tenen komen. Dit jaar tenminste. Andere jaren vond ik het best leuk, maar dit jaar….. :-(
    Dat boek zonder tekening is inderdaad best grappig. :-)

    • dorieke
      18 jun ’15 at 21:04

      Jij hebt me trouwens behoorlijk veel handige tips gegeven om het lezen een beetje leuk te houden! Soms is het groepje gewoon wat minder leuk denk ik, als ze geen goede chemie hebben met elkaar. En een half uur is misschien niet lang, maar wel als ze al na tien minuten zitten te draaien op hun stoel…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.